سستودها
دسته بندی : انگل شناسی 1,
مورفولوژي
- كرمهاي مسطح، بند بند و روباني شكل به رنگ سفيد يا قهوه اي شکل هستند
- طول از يك ميليمتر تا 12 متر تغيير مي كند.
- بدن از سه قسمت ساخته شده است :
- سر يا Scolex
- گردن يا Neck قسمت باريكي كه سر را به بندها اتصال مي دهد.
- بندها يا Proglottids
Scolex
سر يا Scolex : عضلاني، محكم و حاوي دستگاه عصبي كرم است. دوكي يا كروي
شكل است و داراي اعضائي است كه سبب اتصال سستودها به احشاء ميزبان مي شود.
- بادكش (Sucker): بصورت حلقه هاي عضلاني و مشابه بادكش ترماتودهاست.
- بوتريا (Botheria): شيارهاي كم عمق مكنده با ساختمان عضلاني ضعيف.
- بوتريدي (Bothridia): عضو برگي شكل با كناره هاي باريك و ساختمان عضلاني قوي.
- علاوه بر اعضاء فوق بر روي سربعضي از سستودها عضوي به نام خرطوم (Rostellum) وجود دارد كه بر روي آن ممكن است يك يا چند رديف قلاب ديده شود.
Proglottids
بندها در اثر رشد گردن و بندبند شدن آن ايجاد مي شود. بندها در اثر رشد
تدريجي از ناحيه گردن دور مي شوند و به تدريج دستگاه تناسلي نر و ماده در
آنها ظاهر مي گردد.
سه نوع بند در سستود ها ، ديده مي شود:
سه نوع بند در سستود ها ، ديده مي شود:
- بند نارس (Immature): دستگاه تناسلي نر و ماده تشكيل نشده است.
- بند بالغ (Mature): هر دو دستگاه تناسلي نر و ماده بطور كامل تشكيل شده است.
- بند بارور (Gravid): ساختمان دستگاه تناسلي به تدريج از بين رفته و تنها انشعاباتي از زهدان كه محتوي تعداد زيادي تخم است ديده مي شود.
دستگاه ترشحي
- شبيه ترماتودهاست.
- شامل سلولهاي شعله اي و مجاري جمع كننده است كه اين مجاري با يكديگر متحد شده و معمولا تشكيل دو مجراي طولي در هر طرف بدن را مي دهند.
- در كرمهاي جوان كه هنوز بند ريزي نكرده اند مجراها در آخرين بند به كيسه اي به نام مثانه كه در وسط قرار گرفته منتهي شده و سپس بوسيله يك مجرا واحد مركزي به خارج دفع مي شود.
- در كرمهاي مسن تر كه بندريزي را شروع كرده اند انتهاي مجاري اصلي ادراري مستقيما به خارج سرباز مي كنند.
دستگاه عصبی
- يك تنه اصلي جانبي و دو تنه عصبي كمكي ( در هر طرف)
- طناب عصبي بطني و طناب عصبي خلفي ( در هر طرف)
غدد عصبي سري در اسكولكس جاسازي شده است.
دستگاه تناسلي
كليه سستودها به استثناء يك جنس (Diaecocestus) هرمافروديت هستند يعني در هربند، هم دستگاه تناسلي نر و هم دستگاه تناسلي ماده وجود دارد.لقاح بين بندهاي مختلفي از يك كرم انجام مي شود و اگر تعداد كرم از يكي بيشتر باشد ممكن است لقاح بين بندهاي دو كرم مختلف انجام شود.معمولا بندهاي اول و جوان با بندهاي پيشين و پيرتر جفت گيري مي كنند .
دستگاه تناسلی نر : در قسمت پشتي هر بند قرار دارد و از تعدادي بيضه تشكيل شده است.( 3 تا 500 عدد) مجاري آوران از بيضه ها سرچشمه گرفته سپس يكي شده و مجراي واحدي بنام مجراي وابران را تشكيل مي دهند. اين كانال در مسير خود كيسه مني را تشكيل داده و عاقبت به آلت تناسلي نر يا سیر ختم مي شود.آلت تناسلي نر در منفذ تناسلي مشترك در پوشش يا غلافي بنام کیسۀ سیر قرار دارد.
دستگاه تناسلي ماده:در قسمت شكمي هر بند قرار دارد.از خارج به داخل: منفذ تناسلي مشترك، واژن، seminal Receptacle و اووتيپ تخمدان منفرد بوده و معمولا دولوبه است. تخمها پس از رسيدن و جداشدن از تخمدان در اوويدوكت رها مي شوند و از آنجا به اووتيپ را مي يابند و در آنجا بارور شده و ترشحات غدد ويتلوژن و مهليز روي تخم را گرفته، سپس تخمها به رحم كه در قسمت قدامي اووتيپ است مي روند.در بعضي کرمها تخمها در آنجا انباشته مي شوند ولي در بعضي توسط مجرائي به بيرون ميريزند.
برچسبها : سستودها,مورفولوژي,Scolex,Rostellum,بوتريدي,بوتريا,Proglottids,بند نارس,بند بالغ,بند بارور,دستگاه ترشحي,دستگاه عصبی,دستگاه تناسلي,اسكولكس,www.glsg.ir,glsg.ir,glsg,علوم آزمایشگاهی گرگان,علوم آزمایشگاهی دانشگاه آزاد گرگان
