بیماریهای قارچی پوست : فاکتورهای بروز عفونت ، تشخيص ، معالجه و پیشگیری
دسته بندی : قارچ شناسی پزشکی,
قارچها یک گروه از موجودات زنده هستند که باعث عفونت پوست میشوند. بعضی از
قارچ ها به طور طبیعی در بدن انسان زندگی میکنند . گروه دیگر – درماتوفیتها
(Dermatophyte) هستند که میکروارگانیسم های فرصت طلب میباشند ، بدین معنی
که اگر محیط مساعد برای آنها پدید آید ، آنها در بدن انسان رشد کرده و لایه
فوقانی پوست و همچنین ناخن و یا مو را آلوده میکنند . عفونت قارچی عمیق با
تهاجم از طریق لایه های عمیق پوستی ممکن است به خون و یا به اندام های
داخلی تهاجم نمایند . بیماریهای قارچی پوست به دودسته تقسیم می شوند که
شامل تینئا (tinea) و کاندیدیازیس است . تینئا را در کتب کچلی ترجمه کرده
اند که واژه فراگیری برای این عارضه نیست .
فاکتورهای بروز عفونت های قارچی
- استفاده از آنتی بیوتیکها : آنتی بیوتیک ها در درمان عفونت های مختلف باکتریایی مورد استفاده قرار میگیرند. این داروها می توانند تعدادی از باکتری های مفید بدن را کاهش دهند . هنگامی که تعداد آنها کاهش یابد ، قارچ ها فرصتی برای رشد پیدا میکنند .
- استفاده از کورتیکواستروئیدها : کورتیکواستروئیدها به منظور کاهش التهاب و تعدادی از اختلالات پوستی مورد استفاده قرار میگیرند . گاهی اوقات این داروها پاسخ ایمنی بدن را کاهش میدهند و شرایط مساعدی برای رشد قارچها ایجاد میکنند .
- بیماریها : بیماریهایی مانند دیابت و برخی از انواع سرطان ، باعث میشوند که شخص در معرض عفونت های قارچی قرار گیرد .
- نقص درسیستم ایمنی بدن : به علت شیمی درمانی و یا بروز سندرم اکتسابی نقص ایمنی و یا مواردی دیگر ، سیستم ایمنی بدن ممکن است دچار ضعف گردد و این عوارض فرصتی برای رشد قارچها پدید میاورند .
- عوامل محیطی : قارچها برای رشد و تکثیرخود به حرارت و رطوبت نیاز دارند . عفونت قارچی در انسان معمولا در نواحی مرطوب بدن رخ میدهد . کفش و لباس به عرق نشسته و مشاغلی كه با گرما و رطوبت سر و كار دارند موجب افزایش احتمال رشد عفونت های قارچی می شوند .
- وراثت : برخی از افراد دارای زمینه ژنتیکی نسبت به عفونت های قارچی دارند .
تشخيص :
تشخيص بر اساس ظاهر پوست ، مو و ناخن صورت مي گيرد و نمونه برداري از تکه
هاي پوست ، مو و ناخن و یا ترشحات دهانی و واژنی براي کشت يا آزمايش
ميکروسکوپي لارم میباشد.
مواردی در ارتباط با معالجه و پیشگیری عفونت های قارچی پوست
- ضعف در سیستم ایمنی بدن ، استفاده از آنتی بیوتیک و کورتیکواستروئید و بیماریهایی مانند دیابت عوامل مستعد کننده برای عفونت های قارچی می باشند . هنگام درمان عفونت های قارچی ، لازم است استعمال کورتیکواستروئیدها و یا آنتی بیوتیک ها قطع گردند و دیابت را تحت کنترل نگه داشت . به منظور تاثیر مساعد داروهای ضد قارچ ، سیستم ایمنی تضعیف شده باید تقویت گردد و بدن را باید خشک نگه داشت . عفونت های قارچی پوست با کرمها و داروهای ضد قارچ درمان می شوند.
- در درمان کچلی کشاله ران ، داروهای ضد قارچ خوراکی مانند گریزئوفولوین ، تربینافین ویا ایتراکونازول می توان استعمال نمود و همچنین میتوان کرمهای ضد قارچ بکار برد .
- در درمان کچلی سر ، داروی خوراکی گریزئوفولوین اثر مساعدی دارد .
- در درمان کچلی پا از داروهای ضد قارچ خوراکی استفاده میشود .
- در درمان کچلی بدن از داروهای موضعی ضد قارچ مانند کلوتریمازول ومیکونازول و داروهای خوراکی ضد قارچ میتوان استفاده کرد .
- در درمان کاندیدیازیس (نوع شایع آن : برفک شیرخواران ونوزادان) – میتوان از داروهای ضد کاندیدا مانند نیستاتین بکار برد.
- در درمان ینئا ورسیکالر ( کچلی رنگارنگ) می توان شامپوها و یا لوسیونهای ضد قارچ استقاده کرد .
- در دوره دارویی همه لباسها و حوله های در تماس با ضايعات پوستي باید شسته شود.
- در دوره دارویی براي جلوگيري از پخش قارچ ، سر با كلاه يا روسري پوشانده شود .
- گاهی تعریق زیاد باعث تشدید بیماری قارچی میشود . در آن صورت میتوان از مواد ضد تعرق استفاده کرد . تزریق موضعی سم بوتاک نیز میتواند موجب کاهش تعرق گردد و قطع کردن اعصاب موضعی روش دیگری برای کاهش تعرق است .
- قارچ ها براي رشد به رطوبت نياز دارند و لاي انگشتان يا گوشه هاي ناخن ها محیط خوبی برای رشد آنهاست لذا خشک نگه داشتن این نواحی الزامی است . در ضمن محیط کاری مرطوب نیز میتواند عارضه را شدت دهد.
- قبل از دوره استعمال داروی موضعی در صورت مشاهده ضايعات متورم و ترشح دار ، میتوان از کمپرس آب نمک (يک قاشق چايخوري نمک در یک استکان آب) استفاده کرد .
- در صورت عفونت پوستی ناخنها ، آنها را باید کوتاه نگه داشت .
- در زمان محو علائم باید بخاطر داشت که مواد شوينده چنان صابون و شامپو شرايط زيستي براي قارچ ها را نابود میکنند .
- در صورت عفونت پوستی ناحيه سر ، مو ها را همه روزه باید شست و خشک نمود . لازم است مو ها را کوتاه نگه داشت و نترا شيد .
- درمان بيمار و دیگر اعضای آلوده خانواده باید توأم صورت گیرد .
- مصرف ویتامین و یا مکملهای غذایی در صورت کم خونی لازم است .
- در دوره بعد از معالجه باید در نظر داشت که کفش نامناسب ، تعريق زياد، محيط گرم ، خوب خشک نکردن بدن پس از شنا يا استحمام و جوراب تنگ در ايجاد و یا عود عارضه قارچی موثر هستند.
- در صورت عفونت پوستی پا ، باید کفش هاي رو باز پوشید و پاها را باید در معرض هوای آزاد قرار داد . پاها باید شسته شوند و خشک گردند .
- در صورت عفونت پوستی ريش، نباید ریش را با تيغ تراشید . و در صورتی که خیلی لازم باشد ، میتوان از دستگاه ریش تراش استفاده کرد .
- بیمار بعد از دوره دارویی نیاز به معاینه مجدد دارد .
برچسبها : پیشگیری عفونت,تشخيص,وراثت,عوامل محیطی,کورتیکواستروئیدها,آنتی بیوتیکها,درماتوفیتها,Dermatophyte,tinea,فاکتورهای بروز عفونت های قارچی,کاندیدیازیس,قارچهای خاک دوست,قارچ,قارچ بیماری زا,تریکوفیتون ها,میکروسپوروم ها,اپیدرموفیتون ها,www.glsg.ir,glsg.ir,glsg,احسان باقری,سینا جباری,دانشگاه آزاد گرگان,علوم آزمایشگاهی دانشگاه آزاد گرگان
